Τα φυτά για να αναπτυχθούν και να επιτελέσουν κάποιες βιοχημικές διαδικασίες τους χρειάζονται κάποια θρεπτικά στοιχεία. Αυτά είναι δεκαεπτά και διακρίνονται σε μάκρο- και μικροστοιχεία, ανάλογα με την ποσότητα που τα έχουν ανάγκη τα φυτά. Από αυτά, κάποια τα προσλαμβάνει το φυτό από το περιβάλλον του, όπως το υδρογόνο το χλώριο και το ασβέστιο από το νερό και τον άνθρακα, το οξυγόνο και το θείο από την ατμόσφαιρα. Τα υπόλοιπα τα απορροφάει από το έδαφος, ανάλογα με την θρεπτική κατάσταση που υπάρχει σε αυτό, ειδάλλως μέσω θρεπτικών σκευασμάτων.
Τα θρεπτικά σκευάσματα μπορεί να είναι χημικά ή βιολογικά λιπάσματα. Τα βιολογικά σκευάσματα δυστυχώς δεν μπορούν να καλύψουν σε μεγάλες ποσότητες τις θρεπτικές ανάγκες των φυτών, διότι χρειάζονται πολύ μεγάλες ποσότητες και είναι κάπως ακριβά. Παρόλα αυτά, λειτουργούν ως πολύ καλά εδαφοβελτιωτικά, προκειμένου να βελτιώσουν την δομή και την θρεπτική κατάσταση του εδάφους. Από την άλλη πλευρά, τα χημικά λιπάσματα είναι πιο φθηνά και πιο άμεσα ως λύση στις θρεπτικές απαιτήσεις των φυτών. Όμως, ως κάτι χημικό θα πρέπει να χρησιμοποιούνται με τις κατάλληλες ποσότητες και με τον κατάλληλο τρόπο, προκειμένου να είναι λειτουργικά.
Ανάλογα, με την καλλιέργεια και τα μέσα που διατίθενται υπάρχουν διάφοροι τρόποι που μπορεί το χημικό σκεύασμα να δοθεί στο φυτό. Αυτοί οι τρόποι είναι με τη μέθοδο στα πεταχτά, με κατά γραμμή σπορά, με διαφυλλική λίπανση και με υδρολίπανση. Η λίπανση μπορεί να γίνει ως βασική ή ως επιφανειακή. Βασική είναι η λίπανση που γίνεται πριν την καλλιέργεια και επιφανειακή αυτή που γίνεται κατά τη διάρκεια της καλλιέργειας. Όμως, αυτό εξαρτάται από τις ανάγκες της καλλιέργειας και από την γονιμότητα του εδάφους.
Ως καλύτερα λιπάσματα για τα μακροστοιχεία θεωρούνται τα βραδείας αποδέσμευσης, καθώς με αυτά αποφεύγονται προβλήματα έκπλυσης, εξάτμισης και αποδεσμεύονται τα θρεπτικά τους στοιχεία όταν τα έχει ανάγκη το φυτό. Ενώ, για τα μικροστοιχεία πιο ιδανικά είναι τα χειλικά λιπάσματα, αφού έχουν την ικανότητα να μετατρέπουν κάποια ιχνοστοιχεία, όπως τον σίδηρο, σε μορφή απορροφήσημη για τα φυτά και εμποδίζουν τα ιχνοστοιχεία να αντιδράσουν ή να απορροφηθούν από άλλα στοιχεία του εδάφους.
Παρόλα αυτά, όποια και αν είναι η χημική μορφή του λιπάσματος πρέπει να δίνεται βάση στο στάδιο ανάπτυξης του φυτού, καθώς επηρεάζει τις ανάγκες του σε θρεπτικά στοιχεία. Όπως, η χημική και μηχανική σύσταση του εδάφους και οι περιβαλλοντικές συνθήκες που επικρατούν, αφού όλα αυτά θα επηρεάσουν την ποσότητα λιπάσματος που θα προστεθεί στο έδαφος. Ένας εύκολο τρόπος να μελετηθεί η ποσότητα λιπάσματος που χρειάζεται να προστεθεί είναι με την μέθοδο των τριών.
Για παράδειγμα, υπάρχει ένα αλκαλικό έδαφος και το φυτό στο στάδιο ανάπτυξης που βρίσκεται έχει ανάγκη σε 900gr αζώτου. Ο καλλιεργητής έχει ένα λίπασμα ουρικού αζώτου 40-0-0, τότε με την μέθοδο των τριών προκύπτει ότι θα χρειαστεί 360gr από το συγκεκριμένο λίπασμα. Όμως, πέρα από αυτά που είναι πολύ σημαντικά για μια ορθολογική λίπανση, σημαντική επίσης είναι και η εποχή. Ανάλογα το φυτικό είδος, η καλύτερη εποχή για να προστεθεί λίπασμα είναι αργά το φθινόπωρο και την άνοιξη μέχρι νωρίς τον Ιούνιο, ανάλογα τις θερμοκρασίες. Καθώς, δεν προστίθεται λίπασμα σε θερμοκρασίες άνω των 28 βαθμών κελσίου και σε πολύ χαμηλές θερμοκρασίες, όπως και όταν τα φυτά είναι άρρωστα. Τελευταίο, προστίθεται λίπασμα σε διάστημα 2 – 3 μηνών στα μεταφυτευμένα φυτά.
Γεωπόνος: Λιόκαλος Εμμανουήλ
Σγαρλαω 
Σχολιάστε